กรามที่ขบมาทั้งวัน

4 ทุ่ม 50 นาที บาสนอนลงแล้วหาว กรามดังกึกจนเขาสะดุ้ง เพิ่งรู้ตัวว่าฟันขบกันแน่นมาตั้งแต่เมื่อไรไม่รู้ ไหล่ยกค้างอยู่ใกล้หู มือกำผ้าห่มไว้แน่น เดือนก่อนหมอฟันบอกว่าฟันกรามสึกเพราะขบ เขาหัวเราะแล้วบอกว่าคงเพราะชอบเคี้ยวน้ำแข็ง

บาสอายุ 26 ทำงานคอลเซ็นเตอร์ติดตามหนี้บัตรเครดิตในกรุงเทพฯ โทรวันละ 80 สาย เงินเดือน 16,500 บวกค่าคอม ตัวเขาเองก็มีหนี้บัตร 60,000 ยายที่เลี้ยงเขามาที่ร้อยเอ็ดอายุ 79 แล้ว เขาส่งเงินให้ยายเดือนละ 3,000 และไม่ได้กลับบ้านมา 2 ปี เพราะช่วงสงกรานต์ต้องเข้ากะ

บ่ายวันนั้น ผู้หญิงในสายคนหนึ่ง เสียงน่าจะอายุราว 50 ร้องไห้ตั้งแต่ประโยคที่ 2 “ไม่มีจริงๆ ลูกเพิ่งออกจากโรงพยาบาล จะเอาเงินที่ไหนไปจ่าย”

บาสอ่านสคริปต์ต่อจนจบทุกบรรทัดตามที่ต้องทำ ก่อนวางสายเขาหลุดพูดนอกสคริปต์ไปประโยคเดียว “ขอโทษนะครับ” 10 นาทีต่อมาหัวหน้าทีมเดินมาที่โต๊ะ บอกว่าสายนั้นคุยนานเกินเวลา

วันทั้งวันไปค้างอยู่ที่กราม

ทั้งวันบาสฟังคนอื่นกลัวเรื่องเงิน ทั้งที่ตัวเองก็กลัวเรื่องเดียวกัน เขาไม่เคยเรียกสิ่งนั้นว่าความรู้สึกอะไร มันแค่ไปอยู่ที่กราม นักจิตวิทยาที่ศึกษาการนอนอธิบายว่า เมื่อหัวยังกังวลก่อนนอน ร่างกายก็ตื่นตัวตามไปด้วย1

การเกร็งแล้วคลายกล้ามเนื้อเป็นคำแนะนำแบบมีเงื่อนไขสำหรับผู้ใหญ่นอนไม่หลับเรื้อรัง2 บาสลองคลายกรามได้ แต่เสียงร้องไห้ในสายยังวนอยู่ในหัว ถ้ารู้ตัวว่าขบอีกก็ปล่อยใหม่ เขายังต้องกลับไปหาหมอฟันตามนัด ไม่ใช้คืนที่คลายได้แทนการดูแลฟันที่สึก

คืนนั้นบาสยังไม่รู้เรื่องนี้ เขาเปิดคลิปนำผ่อนคลายที่ให้นึกถึงชายหาด เขาไปทะเลมา 2 ครั้งในชีวิต ภาพในหัวเลยเบลอเหมือนรูปที่ถ่ายผ่านกระจกรถ ไม่ถึงนาทีหัวก็กลับไปที่เสียงร้องไห้ในสาย เขาปิดคลิปแล้วสรุปว่าตัวเองทำสมาธิไม่เป็น

งานกับคนนอนไม่หลับ 41 คน พบว่าผู้นึกฉากที่สนใจอย่างละเอียดหลับเร็วและถูกรบกวนน้อยกว่ากลุ่มไม่ได้คำแนะนำ3 ผู้วิจัยเสนอว่าภาพอาจใช้ความสนใจแทนเรื่องกังวล ไม่ได้กันความคิดอื่นทั้งหมด ทะเลของบาสไม่ช่วยคืนนั้น เราไม่รู้ว่าทำไม

สวนหลังบ้านยาย

คืนต่อมา บาสนั่งที่ขอบเตียงก่อนล้มตัวลง กำมือแน่นพอสบาย นับถึง 5 แล้วคลาย ยกไหล่ขึ้นหาหูแล้วปล่อยลงพร้อมลมหายใจออก ปล่อยฟันบนกับฟันล่างให้ห่างกันนิดหนึ่ง กรามรู้สึกแปลกเหมือนเพิ่งวางของหนัก

แล้วเขาก็ไม่ไปทะเล เขากลับไปสวนหลังบ้านยายที่ร้อยเอ็ด เดินในหัวทีละก้าว ทางเดินหินหลังฝนนับได้ 12 ก้อน โอ่ง 3 ใบ ใบกล้วยมีหยดน้ำ มะลิที่ยายเด็ดใส่แก้วน้ำวางบนโต๊ะ กลิ่นดินหลังฝน เสียงปั๊มน้ำที่ดังทุกครั้งที่มีคนเปิดก๊อก ถ้าหลุดไปที่เสียงในสาย เขาก็กลับมาที่หินก้อนล่าสุด สวนที่เคยเดินอยู่ตั้งแต่เด็กมีรายละเอียดให้บาสค่อยๆ นึกตาม มากกว่าชายหาดในคลิป

บางคืนบาสหลับก่อนเดินในหัวถึงครัว บางคืนสวนพาเสียงยายมาแล้วร้องไห้ เขาโทรหายายและจองตั๋วกลับวันหยุดยาว 650 บาท แม้จะเสียวันลา วันจันทร์ต้องโทร 80 สายเหมือนเดิม ครั้งที่คนรับร้องไห้อีก เขามองนาฬิกาบนจอแล้วอ่านต่อให้จบ คราวนี้บาสไม่ได้พูดขอโทษกับคนในสาย เขายังจำคำเตือนเรื่องเวลาของหัวหน้าได้ คืนนั้นเขาจำสายนี้ได้ทั้งที่อยากไปนึกถึงสวน