โฉนดของแม่

อาทิตย์ 4 ต.ค. · ยืมแม่ 14,000

พฤหัสที่ 1 ตุลา 6 โมงเย็น แม่โทรมาตรงเวลาเหมือนนาฬิกา "กินข้าวยัง" ผมนั่งอยู่ในลานหลังปั๊ม ยังไม่ได้กินอะไรตั้งแต่เช้า "กินแล้วแม่" แม่บอกว่ามีจดหมายจากสหกรณ์มา ซองสีน้ำตาล แม่หาแว่นไม่เจอ

"จดหมายทั่วไปแม่ ไม่ต้องเปิดหรอก" ผมพูดเร็วเกินไป เร็วจนแม่เงียบไปครู่หนึ่ง แล้วถามแค่ว่าแกจะกลับบ้านเมื่อไร

ผมรู้ว่าในซองนั้นมีอะไร ค่างวดเดือนกรกฎาไปอยู่ในโน้ตบุ๊กของภูมิ ค่างวดเดือนสิงหาไปอยู่กับบัตรเครดิตกับหนี้ป๊อด รวมค้าง 14,000 บาท เสาร์ที่ 19 กันยา ผมเล่าให้ข้าวหอมฟังตามที่สัญญาไว้ เรื่องก้อย เรื่องโน้ตบุ๊ก เรื่องที่ผมออกจากกลุ่มรุ่น ผมเล่าครึ่งที่เล่าง่าย ส่วนเรื่องที่ดินของย่า ผมเก็บไว้ คืนวันพฤหัสนั้นหลังวางสายแม่ ผมเปิดแอปธนาคารเป็นครั้งแรกในรอบเดือน เงินของก้อยงวดละ 950 เข้ามาแล้ว 3 งวด รวมงวดที่เพิ่งเข้าเมื่อเช้า ผมยังไม่ได้แตะมันสักบาท

อาทิตย์ที่ 4 ผมขับกลับสุพรรณ ถึงทางแยกที่เลี้ยวไปบ้านก้อย ผมไม่เลี้ยว ขับไปอีกทางซึ่งไกลกว่า 6 กิโล เพื่อจะไม่ต้องผ่านรั้วเหล็กที่ผมซ่อมเอง

แม่ตักแกงเขียวหวานใส่ถ้วยวางตรงหน้าผมก่อนจะพูดเรื่องอื่น ทั้งที่ผมบอกตั้งแต่หน้าบ้านว่ากินมาแล้ว แม่รู้มาตลอดว่าผมโกหกเรื่องข้าว ผมกินหมดถ้วย แม่ตักให้อีกถ้วย

ในครัวบ้านแม่มีหม้อข้าวอะลูมิเนียมใบเก่าตั้งอยู่บนตู้กับข้าว แม่ไม่ได้หุงข้าวด้วยมันมา 10 กว่าปีแล้ว ตั้งแต่มีหม้อไฟฟ้า แม่ใช้มันเก็บของสำคัญ ทะเบียนบ้าน ใบเสร็จค่าไฟ และวันนั้นคือซองสีน้ำตาลจากสหกรณ์ แม่ยกฝาหม้อขึ้น หยิบซองออกมาวางตรงหน้าผม ซองถูกเปิดอ่านแล้ว

"แม่ยืมแว่นป้าศรีอ่าน" แม่ว่า "ค้าง 2 งวด วันศุกร์แม่นั่งสองแถวไปถามที่สหกรณ์มาแล้ว เขาบอกว่ายังเหลืออีก 366,000"

ผมนึกภาพแม่อายุ 74 นั่งสองแถวคนเดียวเข้าเมือง ไปยืนต่อคิวถามเจ้าหน้าที่ว่าลูกชายตัวเองติดหนี้บนที่ดินของแม่เท่าไร ผมอ้าปากจะบอกว่าค่อยๆ ผ่อนอยู่ แม่ไม่ปล่อยให้ผมพูด

"แม่ไม่ได้โง่" แม่ว่า "แม่รู้ตั้งแต่วันที่แกเอาโฉนดไปแล้ว ว่าไม่ใช่ไม่กี่เดือน" คำว่าโง่ออกจากปากแม่เบาๆ แต่ผมสะดุ้ง เพราะในบ้านหลังนี้ คนที่เคยพูดคำนี้เสียงดังที่สุดไม่ใช่แม่

แม่ลุกไปหยิบกล่องคุกกี้สังกะสีสีน้ำเงินจากตู้กับข้าว ข้างในเป็นแบงก์ร้อยแบงก์ห้าร้อยม้วนรัดหนังยางแน่น 52,000 บาท เงินขายขนมกล้วย 4 ปี ตื่นตี 3 ทุกวัน "เก็บไว้ให้แก" แม่ดันกล่องมาตรงหน้า ผมดันกลับ บอกว่าแม่เก็บไว้เถอะ ผมจัดการได้ สบายมาก

แม่มองหน้าผมนานจนผมต้องมองกล่องแทน แล้วแม่ก็เล่าเรื่องที่ผมรู้อยู่แล้วแต่ไม่เคยได้ยินจากปากแม่ ปี 2540 ร้านรับซื้อข้าวของพ่อเจ๊ง พ่อปิดแม่อยู่ 8 เดือน ทุกเช้ายังแต่งตัวออกจากบ้านเหมือนมีงาน พอแม่รู้ พ่อก็ตะโกนใส่ทุกคนในบ้าน ปีนั้นผมสอบคณิตตก ม.6 พ่อดูสมุดพกแล้วพูดคำเดียว "โง่เหมือนแม่มึง"

พ่อไม่เคยขอโทษแม่หรือผม จนวันที่พ่อนอนอยู่โรงพยาบาลในปี 2552 ร่างกายซูบลง มีสายน้ำเกลือที่หลังมือ พ่อจับมือผมแน่นและฝากให้ดูแลแม่ ผมรอฟังอยู่ แต่พ่อไม่ได้พูดอะไรต่อ ผมเองก็ไม่ได้ถาม

"แกจะเป็นแบบพ่อแกเหรอ" แม่ถาม ไม่ได้ถามแบบด่า ถามเหมือนถามราคาผักที่ตลาด

ผมเปิดกล่องคุกกี้ นับแบงก์ออกมา 14,000 พอดี ใส่ซองสีน้ำตาลใบเดิม แล้วหยิบสมุดเล่มเล็กออกมาจดต่อหน้าแม่ ยืมแม่ 14,000 แม่บอกว่าไม่ต้องจด เงินแม่ก็เงินแก ผมจดอยู่ดี แล้วบอกว่าจะคืนแม่เดือนละ 1,000 ตอนพูดออกไป ผมนึกถึง 950 ของก้อยที่นอนอยู่ในบัญชี ผมเคยโมโหทุกครั้งที่เงินนั้นเข้า ทั้งที่ตอนนี้ผมเองก็กำลังขอให้แม่ยอมให้จด แม่ส่ายหน้า แต่ไม่ได้ห้ามอีก

ก่อนกลับ แม่พาผมเดินไปดูหลักเขตท้ายสวนที่เจ้าหน้าที่สหกรณ์มาปักไว้ตอนประเมินราคา มะม่วงกำลังแตกใบอ่อนสีแดง แม่เดินช้า ผมเดินช้ากว่าแม่ เป็นครั้งแรกในรอบหลายปีที่ผมเดินตามหลังแม่

ขากลับฟ้าเริ่มมืด พอดแคสต์ที่ค้างไว้เล่นต่อเอง นักจิตวิทยาพูดถึงวิธีแสดงความรักที่ติดมาจากคำพูดในบ้าน1 พอเขายกตัวอย่างคำว่าโง่ ผมกดหยุด ปุ่มอยู่ใกล้พวงมาลัย แต่ผมกดพลาดไป 1 ครั้ง

ผมเลี้ยวเข้าปั๊มครึ่งทาง ปั๊มเดียวกับคืนเลี้ยงรุ่น แล้วนั่งนิ่งอยู่ในรถ ปี 2564 ข้าวหอมอายุ 11 เรียนออนไลน์ ป.5 ผ่านโทรศัพท์ของผม รถตู้ 3 คันจอดตายอยู่หน้าบ้าน ผมกินเบียร์ทุกคืน คืนหนึ่งลูกยื่นโทรศัพท์มาถามโจทย์เศษส่วน ผมอธิบาย 2 รอบ ลูกยังไม่เข้าใจ แล้วผมก็พูดออกไป "โง่หรือไง แค่นี้ก็ทำไม่ได้" หลังคืนนั้น ลูกไม่เคยถามการบ้านผมอีกเลย

ตอนเล่าเรื่องนี้ให้ตัวเองฟัง ผมมักเริ่มด้วยรถตู้ที่จอดตาย แล้วถึงเป็นเบียร์ แล้วถึงเป็นโจทย์ที่ลูกไม่เข้าใจ ผมจำเสียงที่ใช้พูดได้ พูดครั้งเดียว ลูกไม่เคยยื่นสมุดมาถามผมอีก ผมยังมีเรื่องเล่าของพ่อไว้ข้างหลังอีกเรื่อง แต่ข้าวหอมไม่ได้อยู่ในครัวปี 2540 ด้วย

ผมเลื่อนกลุ่มไลน์ครอบครัวผ่านรูปสวัสดีวันจันทร์ของแม่ จนเจอบทความเรื่องคำขอโทษที่เธอส่งมาเมื่อปีที่แล้ว2 ใต้บทความนั้นมีสติกเกอร์ดอกไม้ของแม่ ข้าวหอมอ่านตั้งแต่วันแรก ผมไม่เคยเปิดมัน ผมกดรูปดอกไม้ให้เต็มจอ ลายกลีบแตกเป็นเม็ดเล็กๆ แล้วส่งคำว่า ขอบคุณนะแม่ ไปในกลุ่ม แม่ตอบว่านอนหรือยัง

ผมออกจากกลุ่มครอบครัวมาเปิดแชตลูก พิมพ์คำว่าพ่อขอโทษแล้วค้างไว้ พอโทรศัพท์เตือนว่าแบตเหลือ 5 ผมก็เสียบชาร์จ มองข้อความนั้นอีกครั้งแล้วลบ พอจอสว่างขึ้น ผมพิมพ์ใหม่ว่าจะไปรับเสาร์ที่ 17 เวลาเดิม

เสาร์ที่ 17 ตุลา ลานจอดรถชั้น B2 ของห้าง ผมจอดแล้วไม่ดับเครื่อง เปิดแอร์ทิ้งไว้ ข้าวหอมกำลังจะเปิดประตูลง ผมบอกให้รอแป๊บหนึ่ง แล้วหันตัวไปทั้งตัว ไม่ใช้กระจก พุงผมติดพวงมาลัย ต้องบิดตัวอยู่ 2 รอบกว่าจะหันไปเห็นหน้าลูกตรงๆ

ผมซ้อมมาทั้งคืนว่าจะเริ่มจากเรื่องเงินโอนช้า เพราะง่ายที่สุด แต่พอเห็นหน้าลูก ปากผมเริ่มจากเรื่องเศษส่วนปี 2564 "พ่อขอโทษที่ว่าหนูโง่" แล้วถึงเป็นเรื่อง 3 อาทิตย์ที่พ่อไม่ตอบไลน์ แล้วถึงเป็นเรื่องเงิน เสียงผมแหบตรงกลางประโยค ต้องกระแอมกลบ

ข้าวหอมดึงหูฟังออกข้างหนึ่ง ถือไว้ในมือ "หนูจำได้นะ" ลูกพูดโดยมองไปที่กระจกหน้า ไม่ได้มองผม "หนูนึกว่าพ่อลืมไปแล้ว" ผมเริ่มพูดว่าตอนนั้นรถตู้พ่อ ก่อนจะหยุด ลูกยังมองกระจกหน้าอยู่ ผมจับขอบเบาะไว้แล้วบอกว่า "พ่อพูดกับหนูอย่างนั้นเอง" ข้าวหอมหมุนหูฟังในมือ ไม่ตอบ

เราเงียบกันอยู่ครู่หนึ่ง มีแต่เสียงแอร์ แล้วลูกก็หันมาถาม เหมือนเปลี่ยนเรื่อง "แล้วพ่อขอโทษแม่ยัง"

ผมบอกว่ายัง ข้าวหอมพยักหน้าช้าๆ เหมือนครูที่เพิ่งตรวจการบ้านเสร็จ "งั้นวันนี้ 4 ดาว" ลูกว่า "หัก 1 ดาว เพราะยังไม่ได้ขอโทษแม่" แล้วเปิดประตูลงไปก่อน หูฟังข้างนั้นยังอยู่ในมือ ไม่ได้ใส่กลับ