บทที่ 4 จาก 8 · ราว 5 นาที
แม่น้ำที่ได้เห็นทะเล
วันที่แหม่มได้ไปทะเลครั้งแรกในรอบ 6 ปี คือวันที่เธอเห็นทะเลของคนอื่น
บ่าย 3 โมงครึ่งของวันแม่ แหม่ม อายุ 38 นั่งอยู่บนเสื่อที่หาดบางแสน เป็นทริปทะเลครั้งแรกของครอบครัวในรอบ 6 ปี เช่ารถตู้มา 2,800 บาท ค่าน้ำมันอีก 1,200 มากัน 8 คนรวมแม่ของเธอ แหม่มขายส้มตำไก่ย่างที่ตลาดนัดเย็นในอำเภอ ชิมส้มตำร้านริมหาดคำเดียวก็บ่นว่าปลาร้าน้อยไป ทั้งเสื่อหัวเราะกันลั่น ภูมิ ลูกชายวัย 9 ขวบ วิ่งมาชูปูตัวเล็กที่เพิ่งจับได้
แหม่มหยิบมือถือขึ้นมาจะถ่ายรูปปู แต่เปิดเจอสตอรี่ของฟ้า เพื่อนห้อง ม.6/2 ที่ย้ายไปอยู่ต่างประเทศ เป็นบ้านพักตั้งอยู่กลางน้ำสีฟ้าใสที่มัลดีฟส์ เธอกดดูซ้ำ 3 รอบ ปูในมือภูมิยังดิ้นอยู่ตรงหน้า

6 ปีก่อน วันแบบนี้เป็นไปไม่ได้ ปี 2563 ช่วงโควิดแผงส้มตำขายไม่ออก แหม่มกู้เงินนอกระบบมา 180,000 บาท 4 ปีเต็ม คนเก็บเงินมายืนรอหน้าแผงทุกวันตอน 5 โมงเย็น ตรงเวลากว่าลูกค้าประจำ เธอจ่ายงวดสุดท้ายเมื่อเดือนมีนาคม 2568 ทริปนี้คือเงินก้อนแรกที่เก็บได้หลังจากนั้น
"เมื่อไหร่จะได้ไปแบบเขาบ้างนะ" แหม่มยื่นจอให้ชัยดู สามีของเธอเป็นช่างทาสีรับเหมา วันนี้ยอมหยุดงานเพื่อขับรถตู้มาเอง
"ก็มาทะเลอยู่นี่ไง" ชัยว่า
"บางแสนมันก็บางแสนอะ" แหม่มหัวเราะตอนพูด แต่ไม่มีใครหัวเราะด้วย
"แม่ไม่สนุกเหรอ" ภูมิถาม แล้วเดินไปปล่อยปูลงทะเล ก่อนจะไปนั่งรอในรถตู้คนเดียว ขากลับ 3 ชั่วโมง ชัยไม่พูดอะไรเลย
วันที่แม่น้ำเต็มที่สุด
กว่า 2,300 ปีก่อน จวงจื่อเล่าว่า ในฤดูน้ำหลาก แม่น้ำเอ่อกว้างจนมองไปฝั่งตรงข้ามแล้วแยกไม่ออกว่าเป็นวัวหรือม้า เทพแห่งแม่น้ำดีใจ คิดว่าความงามทั้งหมดของโลกมารวมอยู่ที่ตัวเอง จนไหลไปถึงทะเลที่มองไม่เห็นขอบ เขาจึงเปลี่ยนสีหน้าและถอนใจยาว ส่วนเทพแห่งทะเลบอกว่า เมื่อเทียบกับฟ้าดิน ตัวเองก็เป็นแค่ก้อนหินเล็กๆ บนภูเขาใหญ่1

การเห็นทะเลทำให้เทพแห่งแม่น้ำในเรื่องต้องมองตัวเองใหม่ แหม่มเองก็เพิ่งเห็นทริปที่ไม่เคยนึกว่าคนใกล้ตัวจะไปถึง ความอยากไปบ้างจึงเกิดขึ้นได้ แต่เธอยังต้องกลับมาฟังคำถามของลูก และคำตอบของชัยที่ยอมหยุดงานเพื่อขับรถพาทุกคนมา
ทำไมเหรียญทองแดงยิ้มกว้างกว่าเหรียญเงิน
มีการศึกษาที่ให้คนดูคลิปนักกีฬาโอลิมปิก 1992 แล้วพบว่าคนได้เหรียญทองแดงดูมีความสุขกว่าคนได้เหรียญเงิน ทั้งตอนจบการแข่งขันและตอนยืนบนแท่น คนได้เหรียญเงินเทียบตัวเองกับเหรียญทองที่เกือบได้ คนได้เหรียญทองแดงเทียบกับการเกือบไม่ได้อะไรเลย2

งานศึกษานั้นประเมินสีหน้าที่เห็นในคลิป ไม่ได้เปิดเข้าไปดูความรู้สึกทั้งหมดของนักกีฬา และใช้สั่งให้แหม่มพอใจกับบางแสนไม่ได้ สิ่งที่เธอลองย้อนดูได้คือ ก่อนเปิดสตอรี่ เมื่อครู่เธอรู้สึกอย่างไร ใครหัวเราะอยู่ข้างๆ และภูมิอยากให้เธอดูอะไรในมือ
ก่อนออกจากชลบุรี ชัยจอดรถตู้ในจุดพักริมทาง ภูมิปีนมานอนบนตักแม่ เท้ายังมีทรายติด แหม่มเลื่อนดูรูปในเครื่อง ทั้งวันถ่ายไว้แค่ 6 รูป เป็นรูปอาหาร 5 รูป อีกรูปเบลอ เป็นภูมิกำลังชูปู เธอส่งรูปนั้นเข้ากลุ่มไลน์ครอบครัวโดยไม่พิมพ์อะไร ชัยหยิบโทรศัพท์ขึ้นมาดูแล้ววางลง ไม่พูดอะไร

ตอนจะออกเดินทาง แหม่มพาภูมิกลับไปที่นั่งของตัวเอง รัดเข็มขัดให้เขาแล้วเก็บมือถือ ชัยรอจนแหม่มบอกว่าไปได้ จึงเปิดวิทยุให้ดังขึ้นก่อนขับออก
เช้าวันรุ่งขึ้น ก่อนออกไปซื้อมะละกอที่ตลาดเช้า แหม่มเปิดดูสตอรี่ของฟ้าอีกรอบ
จุดสำคัญของบทนี้
- แหม่มยังอยากไปทะเลของฟ้า และทริปบางแสนก็ยังเป็นเงินก้อนที่เธอกับชัยหามา
- ความอยากของเธอไม่หาย แต่คำพูดที่คนในรถได้ยินก็ไม่หายไปเอง
จบบทที่ 4
แม่น้ำที่ได้เห็นทะเล
คำถามท้ายบท
“ของในมือวันนี้ ถ้าไม่วางอะไรไว้ข้างๆ มันดูเป็นอย่างไร”
คำตอบเก็บไว้ในเครื่องหรือบัญชีของคุณ ไม่ส่งให้ AI อ่าน
แหล่งอ้างอิงของบทนี้ (2)
- Zhuangzi. (1889). Chuang Tzŭ: Mystic, moralist, and social reformer (H. A. Giles, Trans.). Bernard Quaritch. (บทที่ 8 Joined Toes และบทที่ 17 Autumn Floods) Project Gutenberg eBook #59709. — ถ้อยคำภาษาไทยในเล่ม ทีม Alljit ถอดความเอง (our rendering) ลิงก์
- Medvec, V. H., Madey, S. F., & Gilovich, T. (1995). When less is more: Counterfactual thinking and satisfaction among Olympic medalists. Journal of Personality and Social Psychology, 69(4), 603–610. https://doi.org/10.1037/0022-3514.69.4.603 PMID 7473022. ลิงก์
