
เราคือใคร
The Nearest Stranger
ถ้าป้ายหลุดออกไปทีละใบ ทั้งตำแหน่งและชื่อเล่น คนที่เหลืออยู่คือใคร
ทีม Alljit
หนังสือ · Alljit
ก้อง วรรณา สุดา ตั้ม หนิง ชัยวัฒน์ กิ๊ก และบาส เป็นตัวละครในเรื่องแต่ง ประกอบขึ้นจากชีวิตที่คนไทยหลายคนคุ้นเคย ไม่ได้มาจากเรื่องของผู้ใช้คนใด ส่วนนักคิดและงานวิจัยในเล่มเป็นของจริง ถ้อยคำที่ยกมาเราแปลและเรียบเรียงเอง
- เผยแพร่ครั้งแรก 30 กันยายน 2569 · ปรับปรุงล่าสุด 18 ตุลาคม 2569
- เขียนและเรียบเรียงโดย ทีม Alljit
- แหล่งอ้างอิง 17 รายการ ดูได้ที่หน้ารายละเอียดหนังสือ
- ภาพปกและภาพประกอบสร้างด้วย AI สำหรับหนังสือเล่มนี้
คำนำ
ก้องแนะนำตัวด้วยชื่อธนาคารที่ไม่ได้ทำแล้ว ตั้มตอบภรรยาว่าอะไรก็ได้ทั้งที่มีร้านอยากไป บาสบอกว่าจะไปเกาหลีหาเงินให้แม่ และยังอยากไปเพื่อตัวเองด้วย คำที่คนเหล่านี้ใช้เล่าตัวเองมีทั้งเรื่องจริง เรื่องที่ยังพูดยาก และเรื่องที่เลือกเว้นไว้
คำถามว่าเราคือใครอาจมาถึงตอนเลิกจ้าง ตอนแม่ที่ความจำเลือนถามว่าเราเป็นลูกใคร หรือตอนคนที่อยู่ด้วยกันมาหลายปีบอกว่ายังไม่รู้ว่าเราชอบกินอะไร สิ่งที่เคยใช้บอกตัวเองจึงเริ่มมีคำถามตามมา
เล่มนี้เล่าเรื่องคน 8 คน ระหว่างทางมีนักคิดและงานวิจัยช่วยตั้งคำถาม แต่ไม่ได้ให้คำตัดสินว่าใครค้นพบตัวเองแล้ว การแนะนำตัวได้ใหม่ยังไม่ทำให้หนี้หาย ลูกเลิกโกรธ หรือมีคนมาอยู่แทนในวันที่ต้องดูแลแม่
คนทั้งแปดในเล่มเป็นตัวละครสมมติ แนวคิดและงานศึกษาที่นำมาอ่านประกอบมีแหล่งอ้างอิงท้ายบท ส่วนคำถามบนกระดาษมีไว้ให้ลองสังเกตชีวิตของตัวเอง จะอ่านเรียงกันหรือเริ่มจากคนที่กำลังเจอเรื่องคล้ายคุณก็ได้
ทีม Alljit30 กันยายน 2569
สารบัญ
บทที่ 1 จาก 8 · ราว 5 นาที
แนะนำตัวโดยไม่มีตำแหน่ง
ก้องพูดชื่อธนาคารเก่า 3 ครั้งใน 1 นาที และยังไม่ได้บอกแม่ว่าเขาไม่ได้ทำที่นั่นแล้ว
10 โมง 40 วันอังคาร ห้องประชุมชั้น 12 ของบริษัทประกันย่านพระราม 9 สาวฝ่ายบุคคลวัยราว 26 วางปากกาแล้วยิ้มให้ก้อง “แนะนำตัวสั้นๆ หน่อยค่ะ ไม่ต้องเล่าตามเรซูเม่นะคะ”
ก้องอายุ 32 เคยวิเคราะห์สินเชื่ออยู่ธนาคารใหญ่แถวสีลมมา 8 ปี เขาพูดแนะนำตัวราว 1 นาที ฝ่ายบุคคลพยักหน้าแล้วถามข้อต่อไป บนรถเมล์ขากลับ เขาลองทวนคำตอบและนับนิ้ว ได้ยินตัวเองพูดชื่อธนาคารถึง 3 ครั้ง ทั้งที่บัตรพนักงานถูกยกเลิกมาตั้งแต่ 6 สัปดาห์ก่อน

ต้นเดือนกรกฎาคม ธนาคารเอาระบบใหม่มาให้คะแนนสินเชื่อแทนคน แล้วยุบหน่วยของก้อง เขาได้เงินชดเชย 368,000 บาท แต่ค่างวดรถมือสองเดือนละ 7,900 ยังเหลืออีก 2 ปี เขาจึงขี่มอเตอร์ไซค์ส่งอาหารวันละ 9 ชั่วโมง ได้ราว 650 บาท บอกตัวเองว่าทำไว้แค่ให้เงินก้อนไม่หด
รูปโปรไฟล์ไลน์ของเขายังเป็นรูปใส่เสื้อโปโลของธนาคาร ส่วนที่ตลาดเทศบาลสุพรรณบุรี แม่สมจิต วัย 63 ขายข้าวแกงมา 20 ปี และบอกลูกค้าประจำทุกคนว่าลูกชายคนเดียวทำแบงก์ บ่อยพอๆ กับถามว่าราดกี่อย่างจ๊ะ
ทะเลหมอกที่เขาค้อ
2 สัปดาห์หลังถูกเลิกจ้าง ก้องขับรถคนเดียวทั้งคืนขึ้นเขาค้อ นั่งจิบกาแฟซองบนฝากระโปรงรถตอนตี 5 แล้วโพสต์รูปทะเลหมอก เขียนว่า พักใจ แม่พิมพ์ใต้รูปว่า “สวยจัง ลูกลาพักร้อนเหรอ” ก้องพิมพ์ “ครับแม่” แล้วลบ วนอยู่ 3 รอบ สุดท้ายปล่อยค้างไว้

กว่า 1,600 ปีก่อน ออกัสตินเขียนไว้ว่า ผู้คนพากันไปตื่นตากับภูเขาสูง ทะเลกว้าง และดวงดาว แล้วก็ทิ้งตัวเองไว้ข้างหลัง ไม่เคยตื่นตากับตัวเองเลย1 ก้องไม่ได้ตั้งใจจะค้นพบอะไรบนเขาค้อ เขาอยากมีรูปที่โพสต์ได้โดยไม่เห็นเสื้อส่งอาหาร หลังแม่ถาม เขาปิดแจ้งเตือน แล้วเช็กยอดคนกดใจอีกครั้งก่อนขับลง
เล่าจื๊อเขียนไว้ในเต๋าเต็กจิงว่า คนที่รู้จักคนอื่นเรียกว่าฉลาด คนที่รู้จักตัวเองจึงเรียกว่าตาสว่าง2 ก้องเคยอ่านรายการเดินบัญชีแล้วเตรียมคำถามลูกค้าได้ใน 10 นาที ข้อมูลเรื่องตัวเองก็มีอยู่ แต่พอพูดว่าส่งอาหาร เขากลัวคนสัมภาษณ์จะหยุดจด นี่อาจเป็นทั้งความอายและการเดาว่าเขาควรตอบอะไรเพื่อให้ได้งาน
ก้องคงค้านว่ารู้จักตัวเองไปแล้วได้อะไร พรุ่งนี้ก็ต้องวิ่งรับออเดอร์อยู่ดี ข้อนี้จริง แต่เรื่องแบบนี้ปิดได้นานเท่าที่ยังไม่มีญาติคนไหนสั่งข้าวมันไก่ขึ้นคอนโด
9 วันที่แม่ไม่โทรมา
ปลายเดือนกันยายน ลูกพี่ลูกน้องคนหนึ่งสั่งข้าวมันไก่ แล้วเจอก้องในเสื้อแจ็กเก็ตไรเดอร์ที่ล็อบบี้คอนโด 2 วันต่อมา ป้าเล่าเรื่องนี้ให้แม่สมจิตฟังที่แผงข้าวแกง ต่อหน้าลูกค้าที่ยืนรอตักแกง

คืนนั้นแม่โทรมาตอน 2 ทุ่ม ไม่ได้ถามว่ากินข้าวยังเหมือนทุกครั้ง “ทำไมไม่บอกแม่”
ก้องนั่งอยู่บนมอเตอร์ไซค์หน้าเซเว่น “ผมว่าจะบอกตอนได้งานใหม่ครับ”
ปลายสายเงียบไปนาน แม่พูดแค่ว่า “อือ” แล้ววางสาย 9 วันต่อจากนั้นไม่มีชื่อแม่ขึ้นบนหน้าจอเลย ซึ่งไม่เคยเกิดขึ้นตั้งแต่เขาย้ายมากรุงเทพฯ
วันที่ 10 แม่ส่งสติกเกอร์หมีถือจานข้าวมา แล้วถามว่ากินข้าวหรือยัง ก้องเกือบโทรกลับ แต่กลัวว่าจะต้องตอบคำถามเรื่องงานต่อ จึงพิมพ์เพียงว่ากินแล้ว จากนั้นเปลี่ยนรูปโปรไฟล์เป็นท้องฟ้า ส่วนถ้ามีญาติคนอื่นถาม เขาก็ยังไม่รู้จะตอบอย่างไร
วันหนึ่งแม่ถามว่าขี่รถกลับดึกไหม ก้องบอกว่าไม่ดึก ทั้งที่ยังรับงานอยู่ แม่บอกว่าฝนลงแล้ว เขาส่งรูปถุงอาหารที่เพิ่งไปรับให้ดูแทนคำตอบ ตอนลองซ้อมแนะนำตัวอีกครั้ง เขาพูดว่า “ผมก้อง อายุ 32 ตอนนี้ส่งอาหารอยู่ เมื่อก่อนผม…” แล้วหยุด ไม่รู้ว่าต้องตัดเมื่อก่อนทิ้ง หรือเพียงเล่าให้จบ บทสุดท้ายจะกลับมาหาเขาอีกครั้ง
จุดสำคัญของบทนี้
- ก้องยังเล่างานเก่าได้ แต่แม่ควรได้รู้ด้วยว่าตอนนี้ลูกทำอะไรอยู่
จบบทที่ 1
แนะนำตัวโดยไม่มีตำแหน่ง
คำถามท้ายบท
“ถ้าห้ามพูดชื่อบริษัทและตำแหน่ง คุณจะแนะนำตัวว่าอะไร”
คำตอบเก็บไว้ในเครื่องหรือบัญชีของคุณ ไม่ส่งให้ AI อ่าน
แหล่งอ้างอิงของบทนี้ (2)
- Augustine. (c. 400). Confessions, Book X, ch. 8 (§15). English reference: E. B. Pusey (Trans., 1838; public domain), Project Gutenberg eBook #3296. ถ้อยคำไทยในเล่มแปลและเรียบเรียงเอง (our rendering). ลิงก์
- Laozi. (n.d.). 道德經 (Daodejing), ch. 33 (知人者智,自知者明。勝人者有力,自勝者強。), Wang Bi edition. Chinese Wikisource. English reference: J. Legge (Trans.). (1891). The Tao Teh King, ch. 33 (public domain), Project Gutenberg eBook #216. ถ้อยคำไทยในเล่มแปลเองจากต้นฉบับจีน (our rendering). ลิงก์
